|
Welkom aan boord bij Compass Travel
Wat bezielt een mens om een land te bezoeken
dat de wereldpers heeft gehaald met een burgeroorlog,
landmijnen en overstromingen. Dat alleen bekend is bij
een handje vol ontwikkelingsmedewerkers en Zuid Afrikanen
de er graag mogen vissen en 'braaien' tijdens de kerstvakantie.
Eerlijk gezegd wist ik destijds niet zo veel van Mozambique,
het was simpelweg nummer 24 op de lijst Afrika bestemmingen
die ik wenste af te strepen en die gelegenheid diende
zich aan toen ik me in tijdelijke staat van werkeloosheid
bevond van mijn werk als reisleiding.
|
Wat
ik aantrof verraste me aangenaam; eindeloze witte stranden,
palmbomen, gegrilde garnalen, Arabische dhows, tropische
eilanden, een Portugese geschiedenis afgezet tegen een
traditioneel Afrikaans en levendige cultuur - alle trefwoorden
die je gebundeld wenst te vinden in de schappen van het
reisbureau. Al slenterend langs het strand sloeg ik de
lokale vissers gade die de vangst van die dag binnenbrachten
en ik sprak met straatkinderen die zelf opgedoken parels
aanboden voor de prijs waar je bij ons amper een buskaartjes
voor koopt, maar waarvan de echtheid dubieus is.
|
 |
Bij een gunstige wind onderhandelde ik mezelf aan boord van een dhow om over te zeilen naar de Bazaruti Archipellago, wederom zo'n locatie die je met superlatieven om je oren slaat: mooier, witter, helderder, blauwer. Maar de grootste verrassing kwam toen ik me van boord liet rollen, perslucht op mijn rug gebonden. Reuzenschildpadden, een wittiphaai, dolfijnen; als op afspraak dienden ze zich aan. En bij een latere duik was de beurt aan manta's, hoewel eerlijkheid me gebied toe te geven dat ik er een paar van mistte. De avond te voren had ik in een overigens zeer gezellige bui iets te veel van het 'cerveja national' geproefd en ik moest me erg concentreren om de deining weg te zuchten.
|
 |
 |
Als lokaal vervoer ontdekte ik de zogenaamde 'chapa's', oftewel pick ups. Met gemak wordt er 16 man achterin gepropt, samen met een paar vismanden, levende kippen en zogende baby's. Een goedkope manier van reizen, hoewel je achterwerk je gemiddeld nog een dag of drie aan de onderneming herinnert. Met een ruime boog om de palmbomen om vallende kokosnoten te ontwijken, bracht ik een bezoek aan een dorpje bij Tofo, waar ik spontaan en onder massale belangstelling werd binnengehaald. Toeristen vormden nog een rariteit en met een gevolg van kinderen achter me aan werd ik vrolijk van het schooltje, naar de kerk, naar de dorpsoudste geloodst, was het verplicht palmwijn nippen, terwijl nagenoeg het hele dorp zich poseergraag voor mijn camera installeerde.
|
Ik raakte aan de babbel met een Zuid Afrikaan die ter plekke een camping was begonnen en die zich al jaren inspande om het onderwijs in het dorp te verbeteren en om een waterpomp geplaatst te krijgen. Want dit is eveneens een aspect van Mozambique: bureaucratie is er tot kunst verheven, niets is logisch, niets is vanzelfsprekend en de kortste weg is zelden een rechte lijn - een filosofie die tot komisch danwel frustrerende momenten kan leiden, bijvoorbeeld als men je wilt bekeuren voor het rijden met een zonnebril op???!!!!!
Uiteraard zou een goede verslaggeving ook melding moeten maken van de omgewaaide bomen die ik tegen kwam, de verzonken huizen, de kapotte wegen, de tentenkampen, de voedseldistributieprogramma's en het grote aantal hulpmedewerkers die ik destijds tegenkwam. We spreken immers anno 2000, vlak na de overstromingen. Je kunt verzekerd zijn dat de belastingcentjes zijn aangekomen. Menig Rode Kruis, Witte Kruis of ander Kruis scheurde in de rondte, wat er mede toe geleid heeft dat Mozambique nog nooit over zo'n goed wegennet heeft beschikt.
Ik was verbaasd over de veerkracht van dit toch beproefde volk. De huizen waren al gerepareerd, de maïs en kasave geplant, de noodomleidingen aangelegd. Mijn dwalingen voerden me langs de historische stad Inhambane, alwaar de Portugezen in de 17e eeuw een lucratieve business in de slavenhandel hadden ontdekt en ik was verbijsterd door de intensiteit van Maputo, ooit de speeltuin van elitair Portugal. Nu na alle verwaarlozing verworden tot een typische hoofdstad van een derdewereldland als zoveel hoofdsteden van zoveel derdewereldlanden: druk, vuil, maar met een rijke historie en wel interessant als je weet waar je moet zoeken.
|
Met tegenzin verliet ik dit bijzondere land. De muggen en zon hadden sporen achtergelaten in de vorm van grote, maar tevens zeer gebruinde bulten. Maar naast bulten had Mozambique ook een mengeling van herinneringen opgeroepen. De stranden ademde de sfeer Zanzibar, de campings, met hun 'out-door-bucket-shower' en hangmatten hadden overeenkomsten met Malawi. Maar de rest voelde nog het meest als West-Afrika. Evenals in de 'West' had ik een communicatieprobleem, evenals in de 'West' dronk men palmwijn en kon men er behoorlijk brood bakken en met hun traditionele, kleurrijke kledij, hun lantaarnverlichte rieten stalletjes, zou je zweren dat je je in de buitenwijken van Accra bevond. Totdat een voorbij hinkelende amputatie je ontegenzeggelijk duidelijk maakt dat dit wel degelijk Mozambique betreft.
|
 |
Mozambique plantte destijds een zaadje in mijn hoofd. Ik had een ruwe juweel in handen en het schreeuwde om ontdekt te worden. En ik ben terug gegaan, en weer, en weer, en heb ontdekt.......
|
|
|
|
|
